Najnowsze dane pokazują, że ograniczenie skali głodu jest możliwe. Poprawa pozostaje jednak krucha, nierównomiernie rozłożona i niewystarczająca, aby do 2030 roku osiągnąć Cel Zrównoważonego Rozwoju dotyczący wyeliminowania głodu. Raport „The State of Food Security and Nutrition in the World 2026” (SOFI 2026) został opracowany wspólnie przez Organizację Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), Międzynarodowy Fundusz Rozwoju Rolnictwa (IFAD), UNICEF, Światowy Program Żywnościowy ONZ (WFP) oraz Światową Organizację Zdrowia (WHO).
Poprawa nie dociera do wszystkich regionów
W ostatnich latach systematyczną poprawę odnotowywano w Azji oraz w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach. Sytuacja w Afryce pozostaje jednak szczególnie trudna. W 2025 roku na kontynencie afrykańskim żyło około 309 mln osób doświadczających głodu – więcej niż w Azji, gdzie problem ten dotyczył około 292 mln osób. Chociaż odsetek mieszkańców Afryki dotkniętych głodem nieznacznie zmniejszył się z 20,3 proc. w 2024 roku do 20 proc. w 2025 roku, kontynent ten ma obecnie najwyższą liczbę osób głodujących.
Znacznie większa jest liczba osób, które nie mają regularnego dostępu do odpowiedniej ilości pełnowartościowej żywności. W 2025 roku umiarkowanego lub poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego doświadczało około 2,1 mld ludzi, czyli 25,8 proc. światowej populacji. Osoby znajdujące się w takiej sytuacji są okresowo zmuszone ograniczać ilość spożywanego jedzenia, wybierać produkty gorszej jakości albo pomijać posiłki.
W Afryce problem ten dotykał 56,6 proc. mieszkańców. Dla porównania w Azji było to 20,3 proc., w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach – 22,9 proc., a w Ameryce Północnej i Europie – 8,7 proc. Brak bezpieczeństwa żywnościowego nadal częściej występuje na obszarach wiejskich niż w miastach. W nieproporcjonalnie dużym stopniu dotyka również kobiet.
Poprawa nie dociera do wszystkich regionów
W ostatnich latach systematyczną poprawę odnotowywano w Azji oraz w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach. Sytuacja w Afryce pozostaje jednak szczególnie trudna. W 2025 roku na kontynencie afrykańskim żyło około 309 mln osób doświadczających głodu – więcej niż w Azji, gdzie problem ten dotyczył około 292 mln osób. Chociaż odsetek mieszkańców Afryki dotkniętych głodem nieznacznie zmniejszył się z 20,3 proc. w 2024 roku do 20 proc. w 2025 roku, kontynent ten ma obecnie najwyższą liczbę osób głodujących.
Znacznie większa jest liczba osób, które nie mają regularnego dostępu do odpowiedniej ilości pełnowartościowej żywności. W 2025 roku umiarkowanego lub poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego doświadczało około 2,1 mld ludzi, czyli 25,8 proc. światowej populacji. Osoby znajdujące się w takiej sytuacji są okresowo zmuszone ograniczać ilość spożywanego jedzenia, wybierać produkty gorszej jakości albo pomijać posiłki.
Problem ten ten dotykał:
- 56,6 proc. mieszkańców Afryki,
- 20,3 proc. mieszkańców Azji,
- 22,9 proc. w Ameryce Łacińskiej i na Karaibach
- w Ameryce Północnej i Europie – 8,7 proc.
Brak bezpieczeństwa żywnościowego nadal częściej występuje na obszarach wiejskich niż w miastach. W nieproporcjonalnie dużym stopniu dotyka również kobiet.
150 mln dzieci z zahamowaniem wzrostu
Pomimo stopniowego ograniczania głodu postępy w zakresie żywienia dzieci i kobiet są zbyt wolne, aby osiągnąć globalne cele wyznaczone na 2030 rok.
Na świecie:
- 150 mln dzieci poniżej piątego roku życia doświadcza zahamowania wzrostu spowodowanego długotrwałym niedożywieniem,
- jedynie 30,8 proc. dzieci w wieku od 6 do 23 miesięcy otrzymuje dietę spełniającą minimalne wymagania dotyczące różnorodności,
- zbyt wolno zmniejsza się skala wyniszczenia organizmu, niskiej masy urodzeniowej i niedożywienia dzieci,
- rośnie liczba osób dorosłych chorujących na otyłość,
- pogarsza się sytuacja związana z niedokrwistością wśród kobiet w wieku od 15 do 49 lat.
Każde dziecko zasługuje na możliwość wzrastania i rozwijania swojego pełnego potencjału, a zaczyna się to od dostępu do pełnowartościowej i przystępnej cenowo żywności. Raport ten w dobitny sposób przypomina, że systemy żywnościowe zawodzą miliony dzieci i rodzin. Żywność, zdrowie, edukacja i ochrona socjalna muszą iść ze sobą w parze, aby chronić najbardziej narażone dzieci i kobiety przed skutkami globalnych kryzysów.
- powiedziała Catherine Russell, Dyrektor Generalna UNICEF
Konflikty, ekstremalne zjawiska pogodowe i ograniczenie pomocy zagrażają postępom
Raport przedstawia również prognozy dotyczące skali głodu do 2030 roku, uwzględniające wpływ konfliktu na Bliskim Wschodzie na ceny energii, nawozów i żywności. W zależności od czasu trwania kryzysu w 2030 roku głodu może nadal doświadczać od 510 do 520 mln osób. Przed rozpoczęciem konfliktu prognozowano, że liczba ta wyniesie około 503 mln.
Autorzy raportu ostrzegają, że konflikty, ekstremalne zjawiska pogodowe, ograniczanie oficjalnej pomocy rozwojowej oraz zmniejszenie finansowania działań humanitarnych mogą zahamować dotychczasowe postępy. Prognozy nie uwzględniają przy tym wszystkich potencjalnych zagrożeń, w tym możliwych skutków zjawiska El Niño w latach 2026 i 2027.
Co trzeciej osoby na świecie nie stać na zdrową dietę
Raport SOFI 2026 szczegółowo analizuje również koszt zdrowej diety, czyli minimalne wydatki potrzebne do zakupu dostępnych lokalnie produktów, które zapewniają odpowiednią ilość energii i najważniejszych składników odżywczych. W 2025 roku średni światowy koszt zdrowej diety wzrósł do 4,28 dolara według parytetu siły nabywczej na osobę dziennie. W 2021 roku wynosił 3,44 dolara, a w 2017 roku – 2,94 dolara.
Chociaż liczba osób, których nie stać na zdrową dietę, zmniejszyła się z 2,97 mld w 2021 roku do 2,69 mld w 2025 roku, nadal dotyczy to niemal co trzeciej osoby na świecie. Najtrudniejsza sytuacja występuje w Afryce, gdzie na zdrową dietę nie może sobie pozwolić 66,6 proc. mieszkańców – ponad dwa razy więcej niż w Azji oraz Ameryce Łacińskiej i na Karaibach.
Koszt żywności w dużej mierze kształtują etapy następujące po jej wyprodukowaniu. Przetwarzanie, transport, logistyka i sprzedaż hurtowa odpowiadają za znaczną część ceny płaconej przez konsumentów. Obniżenie kosztów zdrowej diety wymaga więc nie tylko zwiększenia produkcji żywności, ale także inwestycji w infrastrukturę, systemy nawadniania, chłodnictwo, badania i rozwój oraz bardziej efektywne łańcuchy dostaw.
Potrzebne są również odpowiednio zaprojektowane systemy ochrony socjalnej, które pozwolą najbardziej narażonym rodzinom zapewnić dzieciom regularny dostęp do pełnowartościowego jedzenia.
